ด้วยเกล้าด้วยกระหม่อม
ข้าพระพุทธเจ้า ผู้บริหาร ข้าราชการ และเจ้าหน้าที่ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งเขต 6 (สงขลา)
อาคารสำนักงาน
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งเขต 6 (สงขลา)
ด้านหน้าอาคารสำนักงาน
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง เขต 6 สงขลา

ตามปกติน้ำฝนถือว่าสะอาดบริสุทธิ์นั้นจะมีสิ่งเจือปนอยู่เล็กน้อย ซึ่งอาจมี แร่ธาตุ แก๊ส หรือ สารอื่น ๆ ที่มีอยู่ในบรรยากาศของโลกเจือปนอยู่ด้วย เมื่อน้ำฝนตกลงสู่พื้นโลก น้ำฝนจะได้รับความสกปรกเนื่องจาก แร่ธาตุของอินทรีย์ จุลินทรีย์ ตลอดจนสิ่งสกปรกอื่น ๆ เพิ่มขึ้นอีก เมื่อมันไหลผ่านพื้นดินก็จะมีอนุภาคของดินติดไปด้วย ทำให้เกิดความขุ่นในน้ำ นอกจากนั้นความสกปรกของน้ำเกิดขึ้นจากการกระทำของมนุษย์ก็มี

หลังจากดูงานการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำที่สถาบันฯ ผมกลับที่พักนอนพักผ่อนเอาแรง เพื่อรอไปงานแต่งงาน คุณอาทิตย์มารับผมอีกครั้งในตอนเย็นของวันนั้น ผมดูเวลาเห็นว่ายังมีเวลาเหลือพอก่อนจะถึงเวลางาน จึงขอร้องให้คุณอาทิตย์พาไปชมความงามของแหลมทราย

ไรน้ำนางฟ้า (Fairy shrimps) มีอยู่ในธรรมชาติมาช้านานแล้ว คนอีสานเรียกว่า “แมงอ่อนช้อย”“แมงหางแดง” “แมงแงว” หรือ “แมงน้ำฝน” ไรน้ำนางฟ้า เป็นสัตว์ที่อยู่ทั่วทุกพื้นที่ในประเทศไทย โดยเฉพาะในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคกลางบางส่วน ภาคตะวันตก โดยเฉพาะจังหวัดกาญจนบุรี ซึ่งไรน้ำนางฟ้าที่พบในประเทศไทย

อาหารปลาในปัจจุบันมีทั้งอาหารสำเร็จรูป อาหารธรรมชาติและอาหารที่ได้จากการเลี้ยง โดยศึกษาจากธรรมชาติ นักเพาะเลี้ยงปลาสามารถเลือกอาหารให้กับปลาที่เลี้ยง เพื่อสุขภาพของปลาที่ดี หนอนนกเป็นอาหารสุขภาพสัตว์น้ำธรรมชาติที่สามารถเพาะเลี้ยงได้เอง ที่ชาวบ้านเรียกว่าหนอนนก ซึ่งมาจากตัวอ่อนของแมลงปีกแข็งที่เรียกว่ามอดลำข้าวสาลี ซึ่งเป็นศัตรูที่เกษตรกรไม่ค่อยยากเจอ เพราะทำความเสียหายให้กับข้าวสาลี เพราะข้าวสาลีเป็นอาหารของมัน

ปัจจุบันโลกกำลังเผชิญสภาวะสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพตลอดเวลา  เนื่องจาก  การใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างไม่ถูกต้อง เช่น  การตัดไม้ทำลายป่า  การก่อมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม  การล่าเพื่อการค้า  ซึ่งพืชป่าและสัตว์ป่าที่ใกล้สูญพันธุ์เหล่านี้  มีผลทำให้แมลงไม่สามารถเจริญเติบโตได้และมีปริมาณลดลง 

ในภาวะโลกปัจจุบันนับเป็นยุคข้าวยากหมากแพงอีกยุคหนึ่งของเมืองไทยเรา ดังนั้นไม่ว่าจะทำอะไรหรือดำเนินกิจการอย่างหนึ่งอย่างใดก็ควรคำนึงถึงความประหยัดเข้าไว้ แม้กระทั่งในการทำการเกษตรหรือการเพาะเลี้ยงใด ๆ ไม่ว่าจะเป็นสัตว์บกหรือสัตว์น้ำ เราควรหาวิธีต่าง ๆ ที่ทำให้ต้นทุนของเราต่ำลง ซึ่งก็หมายถึงจะทำให้เราได้กำไรมากขึ้นนั่นเอง และทางเลือกหนึ่งที่ทำให้เราลดต้นทุนในการทำการเกษตรและการเพาะเลี้ยงสัตว์ก็คือ การผลิตปุ๋ยหมักชีวภาพไว้ใช้นั่นเอง

ก่อนอื่นเรามาทำความรู้จักกับแอมโมเนียกันก่อนน่ะค่ะว่าแอมโมเนียในระบบการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำของเราเกิดขึ้นได้อย่างไร แล้วส่งผลอย่างไรต่อสัตว์น้ำของเรา จำเป็นหรือไม่ที่จะต้องกำจัดแอมโมเนียออกจากระบบของเรา สารอาหารในการเลี้ยงสัตว์น้ำมีหลายชนิด ได้แก่ แอมโมเนีย ไนไตรท์  และไนเตรท ก๊าซไข่เน่า มีเทน ฯลฯ แต่ที่สำคัญและเป็นปัญหาในการบำบัดน้ำมากที่สุดมี 3  มี แอมโมเนีย ไนไตรท์ และไนเตรท

การดำรงชีวิตประจำวัน การเจริญเติบโตและการสืบพันธุ์ จำเป็นต้องใช้พลังงานจากสารอาหาร เพื่อนำไปใช้ในกระบวนการต่างๆ พลังงานจากอาหารจะต้องมีมากกว่าที่ใช้ในการดำรงชีวิต จึงจะเหลือพลังงานเพื่อการเจริญเติบโต

ไคติน-ไคโตซาน เป็นวัสดุชีวภาพเกิดในธรรมชาติ จัดอยู่ในกลุ่มคาร์โบไฮเดรตผสม ที่ประกอบด้วยอนุพันธ์ของน้ำตาลกลูโคสที่มีธาตุไนโตรเจนติดอยู่ด้วยทำให้มีคุณสมบัติที่โดดเด่น และหลากหลายมีประสิทธิภาพสูงในกิจกรรมชีวภาพ และยังย่อยสลายได้ตามธรรมชาติ

การได้เห็นปลาที่เลี้ยงไว้ในตู้ปลามีสุขภาพดีย่อมเป็นความต้องการของผู้เลี้ยง เมื่อใดก็ตามที่ปลาเริ่มมีอาการเจ็บป่วย ผู้เลี้ยงจะรู้สึกไม่สบายใจเหมือนกับจะป่วยตามปลาไปด้วย ความผูกพันธ์ระหว่างปลากับผู้เลี้ยงจึงไม่แตกต่างไปจากสัตว์เลี้ยงที่น่ารักอื่นๆ