ด้านหน้าอาคารสำนักงาน
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง เขต 6 สงขลา
อาคารสำนักงาน
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งเขต 6 (สงขลา)
ถนนไปโรงเพาะเลี้ยงปลาทะเลของศูนย์ฯ
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งเขต 6 (สงขลา)
สวนหย่อมด้านหน้าอาคารสำนักงาน
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งเขต 6 (สงขลา)
โรงเพาะเลี้ยงปลาทะเลของศูนย์ฯ
ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง เขต 6 สงขลา

บทคัดย่อ

การเลี้ยงลูกปูทะเล(Scylla olivacea)วัยอ่อนที่ระดับความเค็มต่างๆกัน ได้ดำเนินการทดลอง ณ.สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งจังหวัดระนอง โดยนำลูกปูทะเลระยะyoung crab1 ซึ่งมีน้ำหนักและความกว้างกระดองเฉลี่ย 0.0145 กรัม และ0.39 เซนติเมตร ตามลำดับ มาทดลองเลี้ยงที่ระดับความเค็ม 5, 10, 15, 20, 25 และ 30 ส่วนในพัน ในกล่องโฟมขนาด 60 ลิตร อัตราความหนาแน่น 10 ตัว/กล่อง อาหารที่ใช้เลี้ยงลูกปูได้แก่ อาร์ทีเมีย ปลาสด หอยแมลงภู่ กุ้งแชบ๊วย และอาหารเสริมเป็นระยะเวลานาน 22 สัปดาห์ โดยชั่งน้ำหนัก วัดขนาด และนับจำนวนทุกๆ 4 สัปดาห์ เมื่อสิ้นสุดการทดลอง น้ำหนักเฉลี่ยของปูทะเลที่ระดับความเค็ม 5, 10, 15, 20, 25 และ 30 ส่วนในพัน เท่ากับ 6.15, 7.16, 9.64, 13.71, 10.82, และ 10.31 กรัม ตามลำดับ เมื่อทดสอบทางสถิติพบว่า ไม่มีความแตกต่างทางสถิติ (p>0.05) ระหว่างการเลี้ยงที่ระดับความเค็ม 5 กับ 10 และ 10,15,20 กับ 25 และที่ระดับความเค็ม 15, 20, 25 กับ 30 ส่วนในพัน ส่วนอัตราการรอดตายที่ระดับความเค็ม 5, 10, 15, 20, 25 และ 30 ส่วนในพันคือ 6.67, 23.33, 33.33, 36.67, 43.33 และ 46.67% ตามลำดับ ผลทดสอบทางสถิติพบว่า ไม่มีความแตกต่างทางสถิติ (p>0.05) ระหว่างการเลี้ยงที่ระดับความเค็ม 5 กับ 10 และ 10 กับ 15 และที่ระดับความเค็ม 25 กับ30 ส่วนในพัน

บทคัดย่อ

การเลี้ยงลูกปูทะเล Scylla serrata (Forskal) ในบ่อดินขนาดพื้นที่ 800 ตารางเมตร จำนวน 2 บ่อ ณ ศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงชายฝั่งจันทบุรี โดยใช้ลูกปูทะเลที่ได้จากการเพาะพันธุ์ของศูนย์ ฯ ซึ่งมีความกว้างกระดอง (ICW) เฉลี่ย 0.38 เซนติเมตร และน้ำหนักเฉลี่ย 0.04 กรัม ในการทดลองได้แบ่งบ่อทดลองออกเป็น 2 ส่วนเท่า ๆ กัน บ่อครึ่งแรกจะเลี้ยงลูกปูทะเลโดยมีที่หลบซ่อน และบ่ออีกครึ่งหนึ่งจะเลี้ยงลูกปูทะเลโดยไม่มีที่หลบซ่อน ในการทดลองใช้ลูกปูทะเลระยะ Crab stage ที่ 1 และ 2 จำนวน 8,000 ตัว แบ่งลงบ่อทดลองในแต่ละส่วนจำนวนเท่ากัน 2,000 ตัว ที่ความหนาแน่น 5 ตัวต่อตารางเมตร เมื่อสิ้นสุดการทดลองปรากฏว่าลูกปูทะเลที่เลี้ยงโดยมีและไม่มีที่หลบซ่อน มีความกว้างกระดองเฉลี่ย 9.240 และ 8.450 เซนติเมตร น้ำหนักเฉลี่ย 187.80 และ 145.40 กรัม อัตราการเจริญเติบโตจำเพาะเฉลี่ยร้อยละ 6.71 และ 6.50 ต่อวัน อัตราการรอดตายเฉลี่ย 8.73 และ 4.40 เปอร์เซ็นต์ ได้ผลการจับลูกปูทะเลเฉลี่ย 32.65 และ12.64 กิโลกรัม ตามลำดับ เมื่อทดสอบผลทางสถิติ พบว่า ความกว้างกระดองเฉลี่ย น้ำหนักเฉลี่ย และอัตราการเจริญเติบโตจำเพาะเฉลี่ย มีความแตกต่างกันอย่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ (P>0.05) ส่วนอัตราการรอดตาย และผลผลิตรวมเฉลี่ย มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05)

บทคัดย่อ

ทดลองเลี้ยงเพรียงทรายในกระบะพลาสติกขนาด 40 x 60 เซนติเมตร จำนวน 4 กระบะ เป็นระยะเวลา 4 เดือนโดยนำตัวอ่อนเพรียงทราย ลงเลี้ยงจำนวน 1,250 ตัว/กระบะ ให้อาหารสำเร็จรูปสำหรับกุ้งกุลาดำวัยอ่อน จำนวน 2 มื้อ/วัน เวลา 08.30 น. และ 15.30 น. เมื่อเพรียงอายุ 45 วัน ทำการถ่ายน้ำโดยปล่อยน้ำทิ้งช้าๆ 50 %ของกระบะ ทุกวัน เวลา 22.00 น. และเพิ่มน้ำเค็ม เวลา 08.00 น. สามารถเห็นตัวเพรียงขึ้นมากินอาหารเมื่ออายุ 47 วัน ผลผลิตและ อัตรารอดของเพรียงกระบะ1 กระบะ2 กระบะ3 และกระบะ4 คือ 342.55 กรัม 204.86 กรัม 285.02 กรัม และ233.59กรัม อัตรารอด 64.32%, 38.56%, 58.40% และ44.96% ตามลำดับ ขนาดความยาวเฉลี่ยของเพรียง 13.68 +- 2.86 เซนติเมตร น้ำหนักเฉลี่ย 0.41 +- 0.02 กรัม คุณสมบัติน้ำทะเลฆ่าเชื้อที่ใช้เลี้ยงเพรียงทราย มีความเป็นกรดด่าง 8.02 ความเค็ม 30 ppt ปริมาณออกซิเจนที่ละลายในน้ำ 5.6 mg/l ผลการทดลองแสดงให้เห็นว่าสามารถเลี้ยงเพรียงทรายในกระบะพลาสติก ให้ผลผลิตเฉลี่ย 1,110.44 กรัม/ตารางเมตร เพื่อเตรียมไว้สำหรับเป็นอาหารพ่อแม่พันธ์กุ้งกุลาดำที่เลี้ยงในบ่อดินต่อไป

การทดลองเลี้ยงเพรียงทราย (Perinereis sp.) ในกระบะพลาสติก  Experimental Culture of Nereids (Perinereis sp.) in Plastic Tray

วิลาสินี  คงเล่ง              Wilasinee Kongleng
กอบศักดิ์  เกตุเหมือน     Kobsak Kedmuen
สุจินต์  บุญช่วย             Soojin Boonchuai
สถาบันวิจัยการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง        Coastal Aquaculture Research Institue

Abstract

Rearing of nereids ( Perinereis sp.) in four plastic trays (40x60 cm) for four months. Larvae of nereids 1,250 larvae/ plastic trays. All four plastic trays feed with shrimp larvae meal 2 times/day at 08.30 a.m. and03.30 p.m. After culture 45 days to changing water by slowly for a half of trays everyday at 10.00 p.m. and add treatment seawater at 08.00a.m. Seeing nereids when feeding after culture 47 days. Production and survival rates of 1,2,3and4 plastic trays were 342.55 gm. 204.86 gm. 285.02 gm. and 233.59 gm., survival rate 64.32%, 38.56%, 58.40% and 44.96% respectively. Average length was 13.68 +- 2.86 cm, the average weight was 0.41 +- 0.02 gm. Treatment water parameters pH 8.02, salinity 30 ppt and DO 5.6 PPM. The present study showed the average production was 1,110.44 gm/m2 that for feeding broodstocks in earth pond.
ที่มา: บทคัดย่อ การสัมมนาวิชาการประมง ประจำปี 2546 กรมประมง วันที่ 7 - 9 กรกฏาคม หน้า.79

บทคัดย่อ

แมงดาทะเลเป็นสัตว์น้ำชายฝั่งชนิดหนึ่งที่มีชื่ออยู่ในรายการอาหารทะเลราคาสูงและประชากรที่พบในธรรมชาติลดลงอย่างรวดเร็ว เนื่องจากแมงดาทะเลเพศเมียถูกจับขึ้นมาซื้อขายจำนวนมากทุกวัน จนอาจจะถึงภาวะสูญพันธุ์ได้ในไม่ช้า โดยทั่วไปแมงดาทะเลอาศัยในบริเวณชายฝั่งปากแม่น้ำและป่าชายเลน แต่ปัจจุบันมักพบในบ่อเลี้ยงกุ้งธรรมชาติบริเวณชายฝั่งสมุทรสาคร สมุทรสงคราม และจังหวัดอื่นๆ ศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงชายฝั่งสมุทรสาครจึงได้นำมาทดลองเพาะพันธุ์ โดยเบื้องต้นมีวัตถุประสงค์เพื่อนำไปปล่อยเพิ่มพันธุ์ในธรรมชาติ  แมงดาทะเลที่รวบรวมมาเป็นชนิด Tachypleus gigas ที่ชาวบ้านเรียกว่า “แมงดาจาน” ซึ่งเป็น 1 ใน 2 ชนิดที่พบในประเทศไทย มีขนาดใหญ่กว่า “แมงดาถ้วย” และมีความปลอดภัยต่อผู้บริโภค พ่อ-แม่พันธุ์มีขนาดเฉลี่ย กระดอง (กว้างxยาว) 34.5x17.5 ซม. และ 42..5x23..5 ซม. ตามลำดับ เมื่อเลี้ยงพ่อแม่พันธุ์ในบ่อซีเมนต์ที่ปูพื้นด้วยทรายปนดิน และให้ปลาเป็ดกินเป็นอาหารประมาณ 1 เดือน ตัวผู้จะเข้าเกาะติดบั้นท้ายตัวเมียตลอดเวลา จากนั้นประมาณ 5-7 วัน ตัวเมียจะใช้ขาคู่ที่ 6 ขุดพื้นทรายให้เป็นหลุม แล้ววางไข่ครั้งละ 200-300 ฟอง ในขณะเดียวกันตัวผู้จะฉีดน้ำเชื้อออกมาผสมกับไข่ทันทีที่ตัวเมียวางไข่ในหลุม และจะมีขบวนการผสมพันธุ์ภายนอกเช่นนี้ 8-12 ครั้งต่อวัน จนกว่าจะวางไข่หมด ซึ่งแม่พันธุ์แมงดาจาน 1 ตัว จะมีปริมาณไข่เฉลี่ย 7,000-9,000 ฟอง/แม่ ไข่มีลักษณะกลมมนสีเหลืองอมเขียว ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 2.5-3.0 มม. มีไข่แดงอยู่ตรงกลางปริมาณมาก และมีไซโตพลาสซึมรอบๆ หลังจากการปฏิสนธิแล้วตัวอ่อนจะพัฒนาอยู่ภายในไข่ โดยสีของเปลือกไข่เปลี่ยนเป็นสีเขียวอ่อนลงทุกวันจนกลายเป็นโปร่งใสและสามารถมองเห็นตัวอ่อนเข้าสู่ระยะ first trilobite อยู่ภายใน ซึ่งระยะนี้ใช้เวลาพัฒนาทุก 30 วัน หลังจากการปฏิสนธิ หลังจากนี้จึงฟักออกจากไข่เป็นตัวอ่อนที่มีลักษณะคล้ายพ่อแม่ โดยมีอัตราการฟักออกเป็นตัวร้อยละ 86 จากจำนวนไข่ที่เก็บมาพักในตะแกรงที่แขวนอยู่ในตู้เพาะฟักและมีน้ำทะเลฆ่าเชื้อความเค็ม 30 ppt ไหลวนตลอดเวลาอุณหภูมิโดยเฉลี่ยที่ตรวจสอบอยู่ในระดับ 29-31.5๐ซ อัตราการรอดตายของตัวอ่อนจนถึงระยะ second trilobite ซึ่งมีขนาดความยาวและความกว้างสูงสุด 13.38x8.75 มม. มีจำนวนร้อยละ 78 ใช้อาร์ทีเมียเป็นอาหารที่ให้ตัวอ่อนกิน

บทคัดย่อ

ทดลองเลี้ยงปลากะพงขาวในบ่อดินขนาด 2 ไร่ ความลึกเฉลี่ย 1 เมตร กั้นเป็นคอก จำนวน 6 คอก พื้นที่คอก 25 ตารางเมตร จากการทดลองครั้งนี้พบว่า การเจริญเติบโตไม่ค่อยดี โดยปลาที่ปล่อยในคอก 3 ตัว/ตรม. มีการเจริญเติบโตเฉลี่ยสูงสุดคือ 373.1 กรัม (1.45 กรัม/วัน) ส่วน 9 ตัว/ตรม. มีอัตราการเจริญเติบโต 331.11 กรัม (1.27 กรัม/วัน) และ 15 ตัว/ตรม. มีอัตราการเจริญเติบโต 296.68 กรัม (1.15 กรัม/วัน) และเมื่อวิเคราะห์ทางสถิติพบว่า ไม่มีความแตกต่างกัน อัตราแลกเนื้อมีค่าตั้งแต่ 4.39-14.43 ซึ่งสูงกว่าปกติและสาเหตุที่ทำให้ปลาโตช้าเนื่องมาจากเกิดโรคระบาดกับทุกคอกเมื่อทดลองได้ 1 เดือน และพบว่าปลาที่ทดลองปล่อยด้วยความหนาแน่นสูงจะมีการตายสูงกว่าปลาที่ปล่อยด้วยอัตราความหนาแน่นต่ำ

บทคัดย่อ
     The production and economic aspect of sea bass culture were conducted at Ban Na Tap and Ban Hua Kao in Songkhla province. Cage culture was distributed along the coast in culture part of Songkhla lake. One hundred square metres (10x10 m.) of cage which its cost 3,500 Baht is standard size was 300-500 individuals per cage. The average production per cage was 492 kg. per year and 30,000 Baht were income of each cultist.

บทคัดย่อ

การศึกษาผลของฟอร์มาลีนและด่างทับทิมต่ออัตราการตายของไรแดงน้ำจืดที่ระดับความเข้มข้นของฟอร์มาลินและด่างทับทิม ที่ 0,100,200,300 , 400 ppm. และ 0, 0.1 , 0.3 ,0.6 , 1.0 ppm. ตามลำดับ เพื่อหาค่า LC 50 โดย Read and Muench Method พบว่า 4 hr. LC 50 ของฟอร์มาลินกับไรแดงน้ำจืด เท่ากับ 238.41 ppm. และค่าความเข้มข้นปลอดภัย เท่ากับ 23.84 ppm. 4 hr. LC 50 ของด่างทับทิมกับไรแดงน้ำจืด เท่ากับ 0.42 ppm. และค่าความเข้มข้นที่ปลอดภัย เท่ากับ 0.04 ppm. คุณสมบัติของน้ำในการศึกษาไม่แตกต่างกัน

บทคัดย่อ

กระแสความต้องการบริโภคสินค้าเกษตรอินทรีย์เพิ่มมากขึ้นในตลาดโลก สินค้าเกษตรอินทรีย์เช่น ผักอินทรีย์ได้ผลิตและวางขายในตลาดมาเป็นเวลาช้านานแล้ว สำหรับสินค้าประมง เช่น สัตว์น้ำจากการเพาะเลี้ยงเพิ่งเริ่มดำเนินการ ด้วยประเทศไทยเป็นผู้นำในการส่งออกสินค้ากุ้งทะเลจากการเพาะเลี้ยงมาตั้งแต่ปี 2534 จนถึงปัจจุบัน จึงได้จัดทำวิธีการเลี้ยงกุ้งกุลาดำหรือกุ้งทะเลด้วยระบบอินทรีย์ โดยได้เริ่มต้นจัดทำแนวทางและข้อกำหนดการเลี้ยงสัตว์ระบบอินทรีย์ ประกอบด้วยหัวข้อหลัก 11 ข้อ ได้แก่ 1. การเตรียมตัวของเจ้าของฟาร์มและเจ้าหน้าที่ฟาร์ม 2. การเลือกสถานที่และการรักษาสภาพสิ่งแวดล้อม 3. การจัดการเลี้ยงทั่วไปและการเตรียมบ่อ 4. การคัดเลือกและการปล่อยลูกกุ้ง 5. อาหารและการให้อาหาร 6. การจัดการสุขภาพกุ้ง 7. น้ำทิ้งและตะกอนเลน 8. การจับและจำหน่าย 9. ความรับผิดชอบทางสังคม 10 การรวมกลุ่มและการฝึกอบรมและ 11. ระบบการเก็บข้อมูล

บทคัดย่อ

ได้พัฒนาระบบการเลี้ยงปลาแบบน้ำหมุนเวียนและบำบัดด้วยวิธีทางชีวภาพประกอบด้วยถังเลี้ยงปลา ขนาด 2 ตัน จำนวน 4 ถัง ทุกถังต่อท่อขนาด 2 นิ้ว เข้ากับระบบบำบัดคุณภาพน้ำ ซึ่งประกอบด้วยถังขนาด 700 ลิตร 3 ถัง และถังสูงขนาด 1400 ลิตร 1 ถัง โดยที่ถัง 700 ลิตร ถังแรกเป็นตัวตกตะกอน มีอุปกรณ์คัดแยกตะกอนออกจากน้ำ (Drum filter) ถังที่ 2 เป็นถังบรรจุ biofilter ถังที่ 3 เป็นถังกลมขนาด 1400 ลิตร บรรจุ Trickling filter ถังที่ 4 เป็นถังเก็บน้ำเพื่อจ่ายให้กับถังเลี้ยงทั้ง 4 ถัง ระบบน้ำขับเคลื่อนโดยปั้มน้ำหอยโข่งขนาด 2 นิ้ว พร้อมกับอุปกรณ์ไทม์เมอร์ควบคุมการทำงาน ได้ทดสอบระบบโดยการเลี้ยงปลากะรังขนาด 6.6 ซม. น้ำหนัก 5.02 กรัม ถังละ 150 ตัว ให้อาหารเม็ด ปรากฎว่า ภายหลังทดลองเลี้ยงปลาไป 3 เดือน ปลาได้ขนาด 11.12 ซม. น้ำหนัก 30.76 กรัม อัตราการรอดตายเฉลี่ย 99.0 เปอร์เซ็นต์ ประสิทธิภาพของระบบบำบัดในการลดแอมโมเนียรวม 262%  มวลน้ำที่ไหลเวียนในระบบ 19.2 ตัน/วัน

บทคัดย่อ

การสำรวจประสิทธิภาพเครื่องมือประมงในบริเวณลุ่มน้ำปากพนัง ตั้งแต่คลองอำเภอชะอวดจนถึงบริเวณปากอ่าวปากพนัง ระหว่างเดือนตุลาคม 2544 ถึงเมษายน 2546 หลังจากการปิดประตูระบายน้ำ โดยการสำรวจสุ่มสอบถามราษฎรที่มีอาชีพทำประมง พบว่ามีจำนวนครัวเรือนชาวประมงทั้งหมด 587 ครัวเรือน เครื่องมือประมงที่นิยมใช้มี 8 ชนิด คือ แห โพงพาง ยอ ข่าย เบ็ดราว ไซปลา ไซปู และฉมวก ประสิทธิภาพอัตราการจับสัตว์น้ำของเครื่องมือประมงแต่ละชนิด หรือ C.P.U.E เท่ากับ 322.87 กรัม/ชั่วโมง, 250.00 กรัม/ชั่วโมง, 155.50 กรัม/ชั่วโมง ,36.45 กรัม/ชั่วโมง, 17.94 กรัม/ชั่วโมง, 8.44 กรัม/ชั่วโมง, 1.60 กรัม/ชั่วโมง และ 1.49 กรัม/ชั่วโมง ตามลำดับ ชนิดสัตว์น้ำที่พบ 76 ชนิด แยกเป็น ปลา 64 ชนิด กุ้ง 9 ชนิด ปู 2 ชนิดและกั้ง 1 ชนิด ปริมาณสัตว์น้ำที่จับได้เฉลี่ยรวม 41,086.7 กิโลกรัมต่อเดือน